УИХ-ын нэгдсэн чуулганы үдээс өмнөх хуралдаанаар Улсын ерөнхий аудитор Д.Загджавыг албан тушаалаас нь чөлөөлөх асуудлыг хэлэлцлээ. УИХ-ын дарга Д.Амарбаясгалан хуулиар олгогдсон эрхийн хүрээнд уг асуудлыг оруулж ирсэн бөгөөд түүний оронд С.Магнайсүрэнг томилуулахаар нэр дэвшүүлсэн. Төсвийн байнгын хороо лхагва гаригт уг асуудлыг хэлэлцэн дэмжсэн бөгөөд өнөөөдөр Чуулганы хуралдаанд оролцсон гишүүдийн олонхийн саналаар Д.Загджавыг чөлөөлж, С.Магнайсүрэнг томилохыг дэмжив.
"С.Магнайсүрэн болон зарын дагуу бүртгүүлсэн дөрвөн оролцогч, нэг ажиглагч иргэн оролцсон"
Төсвийн байнгын хорооны хуралдаанаар Монгол Улсын ерөнхий аудирторын албан тушаалд нэр дэвшүүлэх асуудлыг хэлэлцсэн талаарх санал дүгнэлтийг УИХ-ын гишүүн Г.Дамдинням танилцууллаа.
УИХ-ын гишүүн Г.Дамдинням:
-Монгол Улсын ерөнхий аудирторын албан тушаалд С.Магнайсүрэнг нэр дэвшүүлснийг УИХ-д санал болгосон. Нэр дэвшигчийн сонсголыг тавдугаар сарын 7-ны өдөр зохион байгуулж, Төсвийн байнгын хорооны гишүүд, нэр дэвшигч С.Магнайсүрэн болон зарын дагуу бүртгүүлсэн дөрвөн оролцогч, нэг ажиглагч иргэн оролцлоо. Нэр дэвшигчийн сонсгол оролцсон гишүүд хаалттай хуралдаж, хуралдаанд оролцсон гишүүдийн олонхын саналаар С.Магнайсүрэнг тухайн албан тушаалд тавигдах шаардлагыг хангасан гэж үзэж байна.
Нэр дэвшигчийн сонсголын тайланг УИХ-ын цахим хуудаст байршуулан УИХ-ын дарга болон нийт гишүүдэд хүргүүлсэн болно. Байнгын хорооны хуралдаанаар энэ асуудлыг хэлэлцэх үед гишүүд асуулт асууж, үг хэлээгүй болно.
УИХ-ын гишүүн Г.Тэмүүлэн:
-Төрийн эрх барих дээд байгууллага буюу УИХ-ын хяналт тавих эрхийг хэрэгжүүлэхэд аудитын байгууллага үндсэн гол үүрэгтэй. Үндсэндээ төрийн санхүү болон төсвийн хяналтыг хараат бусаар хэрэгжүүлэхэд үндсэн чиг үүргээ хэрэгжүүлэхэд аудитын байгууллага хараат бусаар ажиллаж, мэргэжлийн дүгнэлтий гаргаж, үр өгөөж, ил тод байдлыг сайжруулахад мөн дотоод хяналт шалгалтыг сайжруулахад дэмжлэг үзүүлж ажиллах ёстой. Тиймээс миний хувьд шинэ удирдлагыг мэргэжлийн хүн учир сайн ажиллах байх гэж бодож байна. Гэхдээ шинэ удирдлага Сангийн яам, сайд Засгийн газраас хараат бус ажиллах ёстой шүү!
Онцгойлон хэлж байгаа нь учиртай. Нэг зүйлийг хэлэхгүй бол болохгүй нь. Их онигоотой зүйл боллоо. Аудиторт томилогдох гэж буй нэр дэвшигч болон УИХ-ын нийт гишүүд үүнийг сайн анхаараарай. Гадаад зээллэгийн ашиглалт, үр ашгийг нэмэгдүүлэх тухай гэсэн энэ хуулийн төслийг үндсэндээ Сангийн яам бусдаар гар хөл бариулж хийсэн байна. УИХ-ын гишүүд энэ хуулийн төслийг өргөн барих гэж байгаа юм шигээр 40 орчим гишүүнээр гарын үсэг зуруулсан байна. Төсвийнхөө өр зээлийг гадна гаргах хуулийн төслийг хийж байгаа юм байна. Бид тэр гадаад зээлийг ямар ч нэрээр нэрлэсэн ч, өөрсдийгөө хэчнээн хуурсан ч, өр зээлээ төлөх л нөхцөл байдал үүснэ.
Нэгд, Сангийн яам мэдэхгүйгээр нь далимдуулж УИХ-ын гишүүдээр гарын үсэг зуруулж, хуулийн төсөл оруулж буйгаа боль. Сангийн яам бол хуулийнхаа хулгайн дээр мэргэшсэн гэж харж байна. 2024 оны төсвийн тодотголыг яг ийм байдлаар хийсэн. Одоо 2025 оны төсөвт тодотгол хийхдээ яг энэ аргаараа хийж байна. Хуулийн хулгайгаар. Үндсэндээ 2025 оны төсөвт гурав дахь удаагаа гар хүрч байна. Та нар энэ асуудалд зөв зарчмаар нь хандаарай.
Магадгүй би буруу жишээ хэлэх гэж байж мэднэ. 10 орчим жилийн өмнө өрийг өглөг гэдэг үгээр солих саналыг нэг гишүүн гаргаж байсан. Үүнээс ч долоон дор зүйл болж байна гэж харж байна. Хэчнээн хуулийн нэр томьёог өөрчилсөн ч зээлээ эргүүлээд төлнө. Сангийн яамныхны энэ тэнэглэлээр бол Монгол Улсын өртэй айл бүр зээлээ өрхийнхөө данснаас хасаад, өр зээлгүй юм шиг нүдээ аниад хэсэг явах юм байна л даа. Тэгээд улс эх орноороо, айл өрхөөрөө дампууралд орох юм байна. Ийм зүйлийг хийж болохгүй.
Эдийн засгийн үндсэн үзүүлэлтүүд муудсан. Үүнийг бид засах ёстой. Төсөв санхүүгийн байдал хүндэрлээ. Ард түмний амьдрал хэцүү байна. Тиймээс Сангийн яам ийм байдлаар эдийн засагт хандахаа боль.
